پرسش و پاسخ کیفریدعاوی کیفریمقالات

مجازات جرم خیانت در امانت

جرم خیانت در امانت از جرایم علیه اموال و مالکیت است.

جرم خیانت در امانت عبارت است از استعمال تصاحب تلف یا مفقود نمودن توام با سوءنیت مالی که از طرف مالک یا متصرف قانونی به کسی سپرده شده و بنا بر استرداد یا به مصرف معین رسانیدن آن بوده است.

امانت داری یکی از صفات پسندیده اخلاقی است که تمامی مذاهب پیروان خود را به رعایت آن تشویق کرده اند.

جرم خیانت در امانت به اعتماد اشخاص به یکدیگر خدشه وارد می کند و موجب متزلزل شدن پایه های اعتماد در جوامع می شود.

در برخی موارد جرم خیات در امانت از سرقت نیز ناپسند تر است و در نظر مردم قبیح تر تلقی می شود زیرا که در سرقت مجرم مالی را می دزدد اما خیانت در امانت مجرم علیه مالی که در دست او امانت بوده مرتکب جرم می شود.

در ادامه به معرفی و مجازات جرم خیانت در امانت می پردازیم:

جرم خیانت در امانت مانند بسیاری از جرایم مالی دیگر سابقه ای طولانی داشته و از قدیم الایام در جوامع بشری شایع و معمول بوده با این تفاوت که در گذشته استقلال نداشته و جرم خیانت در امانت را در حد کلاهبرداری و سرقت محسوب می کردند.

در روم فورتوم به تمام جرایم علیه اموال گفته می شد و هرگونه تصاحب غیر قانونی مال دیگری چه سرقت چه کلاهبرداری و …را تحت عنوان مذکور محسوب می کردند.

برای مشاهده نمونه رای تحلیلی جرم خیانت در امانت ؛ کلیک کنید .

به مرور ایام در قوانین کشور های مختلف این جرم را که مشتمل بر سواستفاده از اعتماد دیگری است از جرم سرقت که عبارت از ربایش مال دیگری و جرم کلاهبرداری که عبارت است از فریب و اغفال فرد برای تصرف و بردن مال دیگری تفکیک و جدا شد.

سابقه فقهی و شرعی جرم خیانت در امانت:

جرم خیانت در امانت در آیات و روایات و احادیث متعدد ذکر شده است : در آیه ۵۸سوره نسا خداوند مردم را به رسانیدن امانات به صاحبان آن ها توصیه کرده است در آیه ۳۷سوره انفال مومنین را از ارتکاب خیانت در امانت نهی کرده است.

ابتدای سوره مومنون نیز در بیان صفات مومنین وافعی در کنار ذکر صفاتی مانند خشوع رعایت عفت و… به ادای امانت نیز اشاره شده است.

در روایات معصومین خیانت در امانت نیز مذموم دانسته شده است.

برای مشاوره با وکلای متخصص جرائم خیانت در امانت  با شماره ۹۴۱۰ ۶۰۸ ۰۹۱۲  و یا ۴۰ ۷۹ ۹۱ ۲۵-۰۲۱ تماس حاصل نمائید.

پیامبر اکرم خصوصیات مومن را صداقت و امانت داری دانسته اند هم چنین ایشان خود به امانت داری معروف بوده است.

در حدیث دیگر سه چیز را نشانه نفاق دانسته اند دروغگویی خلف وعده و خیانت در امانت.

قرآن کریم درتحسین برخی از از اهل کتاب از امان داری آن ها ذکر کرده و می فرماید:از میان اهل کتاب کسانی یافت می شوند ؛ که اگر مال بسیاری را نزدشان به امانت گذاری آن را به تو رد می کنند و کسانی هم هستند که اگر حتی یک دینار نزد آنان به امانت بسپاری آن را به تو باز پس نمی دهند.

مجازات جرم خیانت در امانت:

بر طبق ماده ۶۷۴ قانون تعزیرات : هر گاه اموال منقول یا غیر منقول یا نوشته‌هایی از قبیل سفته و چک و قبض و نظایر آن به عنوان اجاره یا امانت یا رهن یا برای وکالت یا‌هر کار با اجرت‌یابی اجرت به کسی داده شده و بنا بر این بوده است که اشیاء مذکور مسترد شود یا به مصرف معینی برسد و شخصی که آن اشیاء نزد او‌ بوده ؛ آنها را به ضرر مالکین یا متصرفین آنها استعمال یا تصاحب یا تلف یا مفقود نماید به حبس از شش ماه تا سه سال محکوم خواهد شد.

یکی از اشتباهاتی که ممکن است در بحث از جرم خیانت در امانت به آن دچار شویم آن است که تحقق آن را فرع بر تحقق یک عقد امانت یا ودیعه بپنداریم؛  یعنی تصور کنیم که برای محکوم کردن کسی به ارتکاب جرم خیانت در امانت باید ابتدا اثبات نماییم که عقد ودیعه ای بین او و طرف مقابل منعقد شده است.

قانونگذار برای جلوگیری از چنین اشتباهی در ابتدای ماده از چهار عقد امانت آور یعنی اجاره- امانت- رهن و وکالت به عنوان عقودی که می توانند مبنای جرم خیانت در امانت قرار گیرند ؛ نام برده است.

پس مستاجری که مورد اجاره را تصاحب می کند مستودعی که مال ودیعه را تلف می کند مرتهنی که عین مرهونه را مورد استفاده غیرمجاز قرار می دهد و یا وکیلی که اوراق متعلق به موکل را آتش می زند همگی در صورت برخورداری از سوءنیت مرتکب جرم خیانت در امانت می شوند.

قانونگذار در ماده۶۴۷ از عقود فراتر رفته و برای جلوگیری از فرار خائنین از مسئولیت به بهانه این که اساسا عقدی بین آن ها و مالک یا متصرف مال منعقد نشده و یا این که عقد باطل بوده است خود را از محدوده عقود خارج کرده و سپرده شدن مال برای هرکار با اجرت یا بی اجرت را مبنای  تحقق جرم دانسته است.

پس باربر یا راننده تاکسی که در مقابل اخذ اجرت مال دیگری را حمل می کند و یا کسی که برای کمک به دوست خود و بدون اخذ هیچ اجرتی مال اورا در اختیار می گیرد در صورت تصاحب مال ممکن است با وجود سایر شرایط به ارتکاب جرم خیانت در امانت محکوم شوند.

به کار رفتن عبارت هرکار با اجرت یا بی اجرت در متن ماده قانونی می تواند قرینه ای باشد بر این که عقود دیگری غیر از چهار عقد مصرح در ماده از قبیل عقد عاریه نیز می تواند مبنای تحقق جرم خیانت در امانت قرار گیرد.

جهت کسب اطلاعات بیشتر از جرم کلاهبرداری ، کلیک کنید.

مقایسه خیانت در امانت با کلاهبرداری:

ویژگی مشترک این دو جرم تسلیم و تحویل با رضایت مال به مجرم توسط قربانی است و غیر قابل گذشت بودن هر دو جرم است.

تفاوت این دو جرم وجود عملیات متقلبانه در کلاهبرداری است اما در خیانت در امانت عملیات متقلبانه و فریبی وجود ندارد.

دیگر تفاوت این است که در کلاهبرداری محض تسلیم مال جرم واقع شده اما در خیانت در امانت جرم زمانی بروز می کند که امین از باز پس دادن مال خودداری کرده و یا آن را تلف و مصرف کرده.

تفاوت دیگر آن است که در جرم کلاهبرداری انتفاع مجرم شرط تحقق جرم کلاهبرداری است اما در خیانت در امانت چنین شرطی ضروری نیست.

اگر در جرمی ویژگی و مشخصات هردو جرم بود به دلیل وجود عملیات متقلبانه آن را کلاهبرداری تلقی می کنیم.

هم چنین ممکن است جرم واقع شده نسبت به فردی خیانت در امانت و نسبت به فردی کلاهبرداری باشد.

گردآورنده : حقوق خوانِ معراج ، خانم کوثر ستاری

برای مشاوره با وکلای متخصص جرائم خیانت در امانت  با شماره ۹۴۱۰ ۶۰۸ ۰۹۱۲  و یا ۴۰ ۷۹ ۹۱ ۲۵-۰۲۱ تماس حاصل نمائید.
برچسب ها

نوشته های مشابه

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

تماس با وکلای معراج

۹۴۱۰ ۶۰۸ ۰۹۱۲

بستن
بستن