مقالات

جرم سیاسی چه نوع جرمی است ؟

جرم سیاسی چه نوع جرمی است؟

مقدمه

جرم سیاسی از جرایم علیه امنیت و آسایش عموم است.

همچنین جرایم سیاسی می تواند با طیف و محدوده گسترده و وسیعی علیه دولت و حاکمیت باشد.

در ادوار و سرزمین های مختلف جرایم و مجرمان سیاسی مجازات شدیدی تر و سخت تری نسبت به مجرمان عادی داشتند زیرا آنان اساس و بنیان یک حاکمیت و در معنای خاص پادشاهی و سلطه و اقتدار آنان را زیر سوال می بردند.

به مرور در این روند تغییراتی حاصل شد که بدین شرح است:

مجرمین سیاسی به علت داشتن انگیزه شرفتمندانه و قصد و نیت اصلاح امور کشور و وضع جامعه و مملکت و به فکر مردم و هموطنان خویش بودن به تصور خود رسالتی بر دوششان نهاده شده و سعی در انجام این مهم دارند از طرفی مجرمین سیاسی افراد باهوش و با درایت و تدبیرند و گاها با سواد تخصص بالایی هستند که می توان از آن ها در امور مربوط به کشور بهره گرفت.

به دلایلی که گفته شد این افراد مستحق برخورد خاص و در مواردی عطوفت آمیز هستند؛ بنابراین تخفیف ها و مساعدت هایی باید برای آن ها در نطر گرفت از قبیل عدم اجبار آن ها به انجام کار در زندان و یا پوشیدن لباس مخصوص زندانیان عدم امکان استرداد آن ها به کشور های متقاضی استرداد لزوم وجود هیات منصفه در رسیدگی به جرایم آنها عدم محدودیت در دادن عفو و عدم اجرای مقررات تکرار جرم و…

در خصوص جرم سیاسی علی رغم اهمیت و خاص بودن شاکله و مجازات آن نسبت به دیگر جرایم در حوزه کیفری و جرم شناسی تحقیقات و مطالعات کمتری صورت گرفته است تا حدی که تعریف صحیح و معمولی در دست نیست.

جهت مطالعه مقاله اختلاس پتروشیمی ، کلیک کنید.

نقش جرائم سیاسی در معاهدات بین المللی:

شاید اولین بار در سال ۱۱۷۴میلادی در معاهده منعقده بین هنری دوم پادشاه انگلستان و ویلیام پادشاه اسکاتلند ، این جرم شامل جنایت علیه سران دولت ها خیانت و توطیه و شورش دانسته شد.

در کنگره موسسه حقوق بین الملل با موضوع جرم سیاسی بدون تعریف صریح و روشن از این جرم توصیه کرده است که این جرم اعمالی را در بر بگیرد که در اثنای ناآرامی ها و جنگ داخلی رخ می دهند و ارتکاب آن ها در جنگ های عادی مجاز می باشد.

کنفرانس بین المللی حقوق جزا جرم سیاسی را جرمی دانسته است که علیه تشکیلات و طرز اداره حکومت ارتکاب می یابد.

گاهی این نظر ارایه می شود که تمامی جرایم از یک بعد جرم سیاسی هستند زیرا به حقوق جزا ربط پیدا می کنند که خود به دلیل تعیین مجازات برای ارزش های مورد قبول قدرت سیاسی جامعه در واقع دارای یک ساختار کاملا سیاسی است مثلا راهزنان را  به استناد این که عمل آن ها اقتدار شاه را خدشه دار کرده است به عنوان مجرم سیاسی  و خاین به کشور مجازات می کرد.

نظر دیگر جرم سیاسی را جرمی که به وسیله دولت یا علیه دولت با اهداف ایدولوژیک  ارتکاب می یابد می دانند.

برای تشخیص این دو نوع باید به دو معیار درونی و بیرونی دقت کرد ؛ براساس معیار اول به قصد و نیت مرتکب نگاه می کنیم و بر اساس معیار دوم به نتایج و آثار جرم باید توجه کنیم.

یکی از معانی جرم سیاسی جرایم ارتکابی از سوی دولت به بهانه حفظ نظام و از سوی سیاستمداران به استناد مصلحت یا برای کسب منافع سیاسی است.

البته هرکشوری می بایست واضح و روشن اینکه چه نوع جرایمی جرایم سیاسی هستند را روشن کند.به طور مثال در قوانین ایران تبلیغ علیه نظام و بغی واضحا جرم سیاسی هستند.

دیگر مواردی که می توان آن ها را جرم سیاسی محسوب کرد:

۱-تشکیل و اداره و عضویت در جمعیت و دسته جاتی است که هدف بهم زدن امنیت کشور را دارند.

۲-تبلیغ علیه نظام توهین به رییس یا نماینده سیاسی.

۳-سلب آزادی شخصی مردم و محروم کردن آن ها از حقوق مقرر در قانون اساسی.

۴-تبانی برای ارتکاب جرایم علیه امنیت و آسایش عموم.

۵-تشویش اذهان.

۶- جاسوسی.

۷-اعمال ناقض استقلال کشور.

۸-مبادله اطلاعات با دشمنان.

۹- دریافت کمک مالی برای ایجاد یا تشدید اختلاف میان مردم.

و موارد دیگر…

همچنین می بایست بین کشورها معاهداتی برای متحدالشکل کردن مقرراتی در این زمینه قدمی برداشته شود.

 چرا کنوانسیون اروپایی سرکوب تروریسم اعمال زیر را جرم سیاسی نمی داند؟

۱-یک جرم شدید مشتمل بر حمله به جان تمامیت جسمانی یا آزادی اشخاصی که از لحاظ بین المللی مورد حمایت قرار دارند از جمله نمایندگی های سیاسی

۲-جرم مشتمل بر آدم ربایی گروگان گیری یا توقیف شدید غیرقانونی

۳-جرم مشتمل بر استفاده از بمب نارنجک موشک سلاحهای اتوماتیک یا بمبهای پستی در صورت به خطر انداختن جان اشخاص.

همچنین معاهده تکمیلی معاهده استرداد بین آمریکا و انگلستان این جرایم را جرم سیاسی تلقی نکرده است: قتل عمد و غیر عمد جراحت و صدمه شدید آدم ربایی گروگان گیری انفجار داشتن مواد منفجره داشتن سلاح و استفاده از آن.

نتیجه

می توان نتیجه گیری کرد که جرایم سیاسی دونوع هستند: این جرایم یا به وسیله دولت یا علیه دولت ارتکاب می یابند.

اعمال نوع اول شامل همه کسانی می شود که مبتنی بر نقض حقوق بشر بوده و توسط کارگزاران دولتی ارتکاب می یابند مانند بازرسی غیرقانونی منازل افراد سلب آزادی اشخاص توقیف غیر قانونی اشخاص اعمال مجازاتی سخت تر از مجازات مورد حکم اذیت و آزار بدنی و… .اعمال نوع دوم شامل اعمالی چون تظاهرات غیرقانونی جاسوسی به نفع بیگانگان و…

گرد آورنده : حقوق خوانِ وکیلم باش ، خانم کوثر ستاری

برای کسب مشاوره با وکلای متخصص جرائم سیاسی با گروه وکلای وکیلم باش به شماره ۰۹۰۲۶۲۲۰۳۲۲  تماس بگیرید.

ثبت نام وکلا و کسب درآمد 

با ثبت نام در سامانه وکیل نوین روزانه موکلینی که نیاز به وکیل داشته و از سامانه درخواست وکیل مینمایند به دفتر وکالت  شما ارجاع میگردند. . 

وکیل نوین هیچ درصدی از پرونده های معرفی شده دریافت نمیکند .

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *